6 Bin Yıllık İkilemeyle (Kabkagak / Kapkacak) Sümerce – Türkçe İlişkisine bir bakış

Burada altı bin yıllık “Kabkagak ~ Kapkacak” ikilemesi örneğiyle, Türkçe ve Sümerce arasında halk ağzına varan bu ortak kullanım örneği üzerinden dil ilişkisini inceleyeceğiz.

Sümerler MÖ. 4 bin – 2 bin yılları arasında bugünkü Irak ve Irak’ın güneyinde yer alan, dünya tarihinin en eski yazılı tabletlerine sahip önemli bir medeniyetti.

Prof. Dr. Osman Nedim Tuna, Türkçe ve Sümerce arasında 165 ortak sözcük çıkartmıştır. 6 bin yıllık bir geçmişteki 165 sözcük, bugün belki on binlerce sözcüğe karşılık gelecek bir orandır. Uluslararası düzeyde kabul gören, akrabalık ölçüsü kabul edilen 100 temel sözcüğün 34’ünde de Sümerceyle ortaklık bulunmaktadır. Bu durum Türkçe ve Sümerce arasında dilde %34’lük bir akrabalık anlamına gelir. Bu bilgiye ulaştığımız kaynak ise Prof. Dr. Osman Karatay’dır.

Eklemeli bir dil olan Sümerce ile Türkçe arasında çok sayıda ortak ek de bulunur.

-RA (Türkçede: bura, içre, taşra, öñre, ora vs.)
-A -DA (Hal ekleri)
vs.

Bunun dışında “ikileme” örnekleri bir edebiyat ürünüdür ve halkın dili kullanma geleneğiyle ilgilidir. Bu ortak kullanımlar, geçmişteki yaşantı ortaklığına, birlikte yaşanmışlığa işaret eder. İşte kapkacak gibi sık kullandığımız bir ikilemenin geçmişi Sümerlere kadar uzanmaktadır. “Kap” sözcüğü ise Türkçede hem ad hem eylem gövdesi olarak bulunan köklü bir sözcüktür.

Bir başka önemli bilgi ise Sümerlere “Sümer” diyenlerin Eski Mısırlılar olduğudur. Sümerler kendilerine “Kenger” demiştir. Eski Mısırlılar Sümerlerin üst komşularının adıyla Kengerleri tanımlamıştır. İşte o üst komşu olan Sümerlerin ise tarihteki Sibir, Sabir, Subar Türkleri olduğu düşüncesi yine Prof. Dr. Osman Karatay tarafından dile getirilmiştir. Görünen bu tabloda Türklüğün şüphesiz bir varlığı söz konusudur.


Oğuzhan BALTAOĞLU